Thiết kế gốm Chăm Bàu Trúc: Làm mới giá trị di sản truyền thống

Làm mới di sản gốm Chăm Bàu Trúc qua tư duy thiết kế hiện đại

UBND tỉnh Khánh Hòa vừa chính thức phát động cuộc thi thiết kế mẫu mã cho sản phẩm gốm Chăm Bàu Trúc. Đây là hoạt động trọng tâm thuộc Chương trình hành động quốc gia về bảo tồn "Nghệ thuật làm gốm của người Chăm" cùng Đề án quản lý và phát huy giá trị di sản giai đoạn 2025-2028.

Đưa hơi thở đương đại vào dòng gốm truyền thống

Mục tiêu của cuộc thi là tìm kiếm những tác phẩm đảm bảo được sự cân bằng giữa tính thẩm mỹ, công năng thực tế và khả năng thương mại. Tuy nhiên, yếu tố tiên quyết vẫn là bảo tồn nguyên vẹn bản sắc văn hóa Chăm cùng những kỹ thuật chế tác đặc trưng của làng nghề Bàu Trúc.

Các nhà thiết kế có thể tự do khai thác hệ thống hoa văn cổ, tri thức dân gian và những nét đặc thù của làng nghề để sáng tạo nên các dòng sản phẩm đa dạng. Danh mục dự thi bao gồm: quà tặng lưu niệm, đồ dùng sinh hoạt, vật dụng trang trí nội ngoại thất, các tác phẩm mỹ thuật chuyên sâu và sản phẩm phục vụ du lịch, xuất khẩu.

Sân chơi này mở rộng cho mọi cá nhân và tổ chức trong cũng như ngoài nước. Đối tượng tham gia rất đa dạng, từ các nghệ nhân, thợ thủ công, họa sĩ cho đến kiến trúc sư, sinh viên và các doanh nghiệp đang hoạt động trong lĩnh vực công nghiệp văn hóa.

Cơ hội kết nối ý tưởng với cộng đồng làng nghề

Cuộc thi được tổ chức qua hai giai đoạn: sơ khảo và chung khảo. Tại vòng đầu tiên, Hội đồng giám khảo sẽ đánh giá dựa trên bản vẽ kỹ thuật, mô hình và thuyết minh ý tưởng. Những phương án tiềm năng nhất sẽ được chọn để sản xuất mẫu thực tế tại vòng chung khảo.

Hệ thống thang điểm 100 được xây dựng dựa trên 4 trụ cột: tính sáng tạo; khả năng ứng dụng thực tiễn; giá trị kế thừa bản sắc gốm Chăm và tính khả thi trong sản xuất hàng loạt. Đáng chú ý, ở bước khởi đầu, tác giả không nhất thiết phải sử dụng ngay vật liệu truyền thống mà có thể thể hiện qua các bản thiết kế 3D hoặc mô hình mẫu.

Điểm đặc biệt của cuộc thi là các tác giả lọt vào vòng trong sẽ được trực tiếp kết nối với các nghệ nhân và hợp tác xã tại làng gốm Bàu Trúc. Sự kết hợp này giúp chuyển hóa những ý tưởng bay bổng thành sản phẩm thực tế, đồng thời mở ra cơ hội kinh doanh cho cộng đồng địa phương.

Cơ cấu giải thưởng bao gồm 16 giải với tổng giá trị hấp dẫn, trong đó có 01 giải Nhất và các giải Nhì, Ba, Khuyến khích. Những mẫu thiết kế đạt giải sẽ được hỗ trợ quảng bá và đưa vào sản xuất thực tế để phục vụ thị trường.

Thời hạn nhận hồ sơ kéo dài đến hết ngày 25/09/2026 tại Trung tâm Văn hóa tỉnh Khánh Hòa. Lễ vinh danh các tác giả đạt giải dự kiến tổ chức vào ngày 10/10/2026, hòa trong không khí rộn ràng của Lễ hội Katê truyền thống.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Nguồn tham khảo: Xem bài viết gốc