Quan hệ thương mại Mỹ-EU sau một năm thỏa thuận Turnberry

Dấu mốc một năm ngày ký kết thỏa thuận thương mại Turnberry giữa Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) diễn ra trong bầu không khí đầy biến động. Theo Euronews, mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương đang đứng trước thử thách lớn khi những cam kết ban đầu giữa Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen và Tổng thống Mỹ Donald Trump dần bị lu mờ bởi các tranh chấp mới.

Căng thẳng leo thang từ án phạt của Google

Ngòi nổ cho đợt căng thẳng mới nhất bắt nguồn từ việc EC áp mức phạt 890 triệu Euro lên Google do vi phạm các quy định về thị trường kỹ thuật số. Động thái này ngay lập tức vấp phải sự phản đối gay gắt từ Nhà Trắng. Trên mạng xã hội Truth Social, Tổng thống Trump đã không ngần ngại chỉ trích Brussels và cảnh báo về các cuộc điều tra đáp trả đối với những hành vi thương mại mà ông cho là không công bằng.

Dù thỏa thuận Turnberry đã thiết lập mức trần thuế quan 15% đối với hàng hóa EU và loại bỏ thuế đối với sản phẩm công nghiệp Mỹ, nhưng thực tế đang trở nên phức tạp hơn. Phía châu Âu đã chuẩn bị sẵn các cơ chế phòng vệ, cho phép họ tái áp đặt các biện pháp hạn chế nếu Washington có những động thái gây bất lợi cho doanh nghiệp của khối.

Thông điệp cứng rắn từ Washington

Ngay sau án phạt dành cho Google, Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer nhận định rằng hành động của EU đã gây ra sự bất ổn nghiêm trọng cho tiến trình đối thoại giữa hai bên. Đỉnh điểm là tuyên bố của ông Trump khẳng định Hoa Kỳ không phải là "ống heo tiết kiệm" để châu Âu khai thác.

Chính quyền Mỹ đang cân nhắc sử dụng Mục 301 của Đạo luật Thương mại 1974 làm công cụ để trừng phạt EU. Đây là cơ sở pháp lý cho phép Washington đáp trả mạnh mẽ các chính sách nước ngoài gây thiệt hại cho lợi ích kinh tế của Mỹ.

Rào cản từ các đạo luật kỹ thuật số

Các chuyên gia cho biết EU đã bắt đầu thích nghi với phong cách ngoại giao qua mạng xã hội của ông Trump. Tuy nhiên, những chỉ trích nhắm vào Đạo luật Dịch vụ Kỹ thuật số (DSA) và Đạo luật Thị trường Kỹ thuật số (DMA) của EU vẫn là rào cản lớn. Mỹ coi đây là những rào cản phi thuế quan nhắm trực tiếp vào các tập đoàn công nghệ lớn của mình.

Quan hệ Mỹ-EU sẽ đi về đâu khi hai bên liên tiếp có động thái trả đũa lẫn nhau? (Nguồn: ALDE)

Ông Bernd Lange, Chủ tịch Ủy ban Thương mại Nghị viện châu Âu, nhận định rằng dù các cuộc thảo luận vẫn tiếp diễn nhưng khả năng Mỹ áp đặt hạn chế lên các dịch vụ kỹ thuật số của EU là hoàn toàn có thể xảy ra.

Kịch bản ứng phó của Liên minh châu Âu

Để bảo vệ lợi ích kinh tế, EC đã được trao quyền đình chỉ thỏa thuận Turnberry nếu Mỹ vi phạm cam kết về mức trần thuế quan hoặc có hành vi phân biệt đối xử với các nhà vận hành kinh tế của Liên minh. Nghị sĩ Željana Zovko khẳng định EU sẽ hành động dựa trên thực tế và đúng thời điểm để bảo vệ thị trường chung.

Triển vọng tương lai đầy bất định

Mặc dù vẫn còn những bất đồng về quy định lao động cưỡng bức, EU tỏ ra khá hài lòng khi mức thuế mới của Mỹ chỉ dừng ở mức 10%. Tuy nhiên, sự tự tin của Nghị viện châu Âu trong việc sẵn sàng đối đầu và đình chỉ thỏa thuận nếu cần thiết cho thấy một giai đoạn quan hệ Mỹ-EU đầy cam go phía trước.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Nguồn tham khảo: Xem bài viết gốc