Điện mặt trời kết hợp nông nghiệp: Hướng đi mới tại Ấn Độ
Tiềm năng khổng lồ từ mô hình điện mặt trời kết hợp nông nghiệp
Tại Hội nghị Điện mặt trời kết hợp nông nghiệp thế giới 2026 diễn ra ở New Delhi vừa qua, Bộ trưởng Năng lượng mới và Tái tạo Ấn Độ - ông Pralhad Joshi nhận định rằng quốc gia này đang sở hữu tiềm năng cực lớn. Với khoảng 160 triệu ha đất canh tác, có tới 30% diện tích (tương đương 48 triệu ha) đủ điều kiện để triển khai các dự án năng lượng sạch song hành cùng sản xuất nông nghiệp.
Mô hình này được xem là giải pháp tối ưu giúp nông dân vừa canh tác cây trồng, vừa khai thác năng lượng từ các tấm pin phía trên. Đây là chiến lược quan trọng giúp giải quyết mâu thuẫn trong việc sử dụng quỹ đất giữa an ninh lương thực và chuyển đổi năng lượng xanh. Đối với một quốc gia có 85% là nông dân nhỏ lẻ như Ấn Độ, việc tích hợp này giúp họ gia tăng giá trị trên cùng một đơn vị diện tích mà không cần hy sinh đất sản xuất.
Thách thức về chi phí và hiệu quả kinh tế
Mặc dù mang lại lợi ích kép, nhưng rào cản tài chính vẫn là bài toán khó. Theo ông Pralhad Joshi, chi phí xây dựng các hệ thống điện mặt trời kết hợp nông nghiệp thường cao hơn từ 25-30% so với các trang trại điện mặt trời truyền thống trên mặt đất. Nguyên nhân chủ yếu đến từ việc thiết kế các kết cấu nâng đỡ phức tạp để đảm bảo không gian và ánh sáng cho cây trồng phía dưới.
Về giá thành sản xuất, mô hình tích hợp này ước tính đạt mức 3,2 Rupee/kWh, cao hơn so với mức 2,6 Rupee/kWh của các dự án thông thường. Do đó, việc nghiên cứu các giải pháp giảm giá thành và tối ưu hóa công nghệ sẽ đóng vai trò then chốt trong việc nhân rộng mô hình này trên toàn quốc.
Các địa phương đi đầu và lộ trình phát triển
Hiện tại, 6 bang trọng điểm bao gồm Maharashtra, Rajasthan, Andhra Pradesh, Madhya Pradesh, Karnataka và Uttar Pradesh đang chiếm giữ gần một nửa tiềm năng phát triển của cả nước. Thứ trưởng Bộ Năng lượng mới và Tái tạo, ông Santosh Kumar Sarangi, cho biết Chính phủ đang gấp rút hoàn thiện dự thảo chính sách để lấy ý kiến rộng rãi.
- Giai đoạn đầu: Đặt mục tiêu đạt công suất 5 GW trong vài năm tới.
- Chương trình PM-KUSUM 2.0: Đang được xây dựng với phân mục riêng lên đến 10 GW để khuyến khích nông dân lắp đặt hệ thống pin trên đất trồng trọt.
- Kinh nghiệm quốc tế: Với hơn 18,4 GW công suất đã triển khai toàn cầu, Ấn Độ sẽ học hỏi công nghệ để hình thành mô hình phát triển bền vững.
Câu hỏi thường gặp (FAQ)
Hỏi: Mô hình điện mặt trời kết hợp nông nghiệp là gì?
Đáp: Đây là mô hình lắp đặt các tấm pin mặt trời trên cao, phía dưới vẫn duy trì các hoạt động trồng trọt hoặc chăn nuôi, giúp sử dụng hiệu quả gấp đôi diện tích đất.
Hỏi: Tại sao chi phí mô hình này lại cao hơn điện mặt trời thông thường?
Đáp: Chi phí cao hơn 25-30% do cần hệ thống khung giàn nâng đỡ cao và vững chắc hơn để không ảnh hưởng đến không gian canh tác và sự phát triển của cây trồng.
Hỏi: Ấn Độ đặt mục tiêu bao nhiêu GW cho mô hình này?
Đáp: Trong giai đoạn đầu, Ấn Độ hướng tới mục tiêu 5 GW và dự kiến dành riêng 10 GW trong chương trình PM-KUSUM 2.0 để thúc đẩy mô hình này.
Nguồn tham khảo: Xem bài viết gốc





