Giải pháp bảo vệ an ninh khí đốt châu Âu trước mùa Đông

Thị trường khí đốt châu Âu chịu sức ép lớn từ xung đột

Mức giá khí đốt bán buôn tại châu Âu, cụ thể là hợp đồng TTF Hà Lan, đã ghi nhận cột mốc mới khi vượt ngưỡng 79 Euro/MWh trong sáng ngày 9/9. Đây là mức giá cao nhất kể từ đầu năm 2023, phản ánh sự nhạy cảm của thị trường trước các biến động địa chính trị.

Căng thẳng tại Trung Đông không chỉ đẩy chi phí năng lượng tăng cao mà còn làm thay đổi quy luật thị trường. Thông thường, các doanh nghiệp sẽ tích trữ khí đốt vào mùa Hè khi giá thấp để dự phòng cho mùa Đông. Tuy nhiên, hiện tại giá ngắn hạn đang ở mức cao khiến động lực tài chính cho việc bổ sung kho dự trữ bị suy giảm đáng kể.

Thách thức từ sự phụ thuộc vào nguồn cung LNG

Theo số liệu từ Oxford Economics, dù nhu cầu tiêu thụ khí đốt của EU giảm khoảng 15-20% so với năm 2021, khối này lại đang phụ thuộc nặng nề hơn vào khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG). Tuy nhiên, nguồn cung này đang đứng trước nhiều rủi ro lớn.

Sự cố đình công tại khu phức hợp Ras Laffan của Qatar hồi tháng 3/2025 đã làm tê liệt khoảng 17% năng lực xuất khẩu hàng năm của quốc gia này, tương đương 17 tỷ m³ công suất. Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) dự báo quá trình phục hồi có thể mất từ 3 đến 5 năm. Các chuyên gia từ Goldman Sachs cảnh báo, nếu nguồn cung từ Trung Đông không sớm ổn định, giá TTF có khả năng vọt lên trên 100 Euro/MWh vào cuối năm 2026.

Áp lực lạm phát và gánh nặng tài chính

Giá năng lượng leo thang trực tiếp thúc đẩy lạm phát tại khu vực đồng Euro lên mức 3,3% trong tháng 8/2026. Điều này buộc Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) phải cân nhắc tăng lãi suất tiền gửi lên mức 2,5% để kiềm chế áp lực giá cả. Hệ lụy không dừng lại ở đó khi lợi suất trái phiếu chính phủ cũng tăng cao, làm gia tăng chi phí vay nợ cho các quốc gia trong khu vực.

Chiến lược xây dựng 'lá chắn' năng lượng của IEA

Nhằm ứng phó với tình hình mới, IEA khuyến nghị châu Âu cần thay đổi tư duy quản lý năng lượng. Thay vì cạnh tranh mua đuổi LNG, các nước nên thiết lập một hệ thống dự trữ chiến lược tách biệt với thị trường thương mại.

• Dự trữ chiến lược: Xây dựng nguồn cung khẩn cấp chỉ sử dụng trong tình huống cực đoan.
• Hợp tác quốc tế: Tận dụng các hạ tầng lưu trữ sẵn có, ví dụ như đề xuất lưu trữ 10-15 tỷ m³ khí đốt tại Ukraine sau khi tình hình an ninh được đảm bảo.
• Cơ chế linh hoạt: Các chính phủ cần phối hợp để đảm bảo quyền ưu tiên mua LNG và chia sẻ chi phí vận hành hệ thống dự phòng.

Dù việc duy trì các kho dự trữ khẩn cấp sẽ tốn kém chi phí, nhưng IEA nhấn mạnh rằng cái giá phải trả cho việc không chuẩn bị trước một cuộc khủng hoảng năng lượng toàn diện sẽ còn lớn hơn gấp nhiều lần.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Nguồn tham khảo: Xem bài viết gốc